PL EN DE FR ES IT PT RU JA ZH NL UK TR KO CS SV AR VI FA ID HU RO NO FI

Wiczlino

Knownlyx archive image
Wiczlino
część miasta
Państwo

Knownlyx archive image Polska

Województwo

Knownlyx archive image pomorskie

Aglomeracja

trójmiejska

Miasto

Gdynia

SIMC

0934429

Położenie na mapie Gdyni
Mapa konturowa Gdyni, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Wiczlino”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Wiczlino”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Wiczlino”
Ziemia54°29′15″N 18°25′44″E/54,487500 18,428889[1]
Knownlyx encyclopedia image
Wiczlino
Knownlyx encyclopedia image
Wiczlino

Wiczlino (kaszb. Wiczlëno, niem. Vitzlin[2]) – osiedle położone na terenie Gdyni, stanowiące część dzielnicy Chwarzno-Wiczlino.

Opis

W granice miasta zostało włączone najpóźniej z wszystkich zabudowanych części Gdyni[potrzebny przypis] 1 stycznia 1973[3] - wcześniej stanowiło samodzielną wieś sołecką. W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Wiczlino, po jej zniesieniu w gromadzie Chwaszczyno.

Dominuje tu rozproszona zabudowa jednorodzinna, otoczona łąkami, polami uprawnymi i terenami leśnymi. Od kilkunastu lat na terenie Wiczlina powstają również nowe osiedla domów mieszkalnych.

Obecnie nazwa Wiczlino odnosi się nie tylko do dawnego centrum wsi o zwartej zabudowie (położonego w miejscu, gdzie rozpoczynają się ul. Sucha i Śliska, krzyżując z ul. Wiczlińską), ale do obszaru całego dawnego sołectwa.

Historia miejscowości

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie gdańskim województwa pomorskiego[4].

W 1780 r. właścicielem Wiczlina był Krokowski, wieś miała 138 mieszkańców, 124 katolików i 14 niekatolików[5].

Na koniec 1892 r. miejscowość liczyła 502 osoby, 464 Kaszubów katolików i 38 Niemców ewangelików[6].

W roku 1913 miała 600 mieszkańców, znane są też nazwiska 2 miejscowych kowali: P. Piepke i Gustav Sawatzki[7].

Części dzielnicy

Do Wiczlina należą także:

  • Wiczlino Wybudowanie - największa część Wiczlina, zdominowana przez rozproszoną zabudowę, w której skład wchodzą mniejsze osiedla:

Na terenie osiedla znajdują się dwie szkoły: Szkoła Podstawowa nr 37[8] oraz XVII Liceum Ogólnokształcące w Gdyni[9].

Znajdująca się na terenie osiedla ul. Wiczlińska jest trzecią co do długości ulicą Gdyni (7048 m)[10].

Geologia

Obszar znajduje się w mezoregionie fizyczno-geograficznym Pojezierze Kaszubskie, należącym do makroregionu Pojezierze Wschodniopomorskie, wchodzącego w podprowincję Pojezierza Południowobałtyckie i prowincję Niż Środkowoeuropejski.

Najstarsze nawiercone osady na Wiczlinie pochodzą z górnej kredy (kampan), są to głównie margle i opoki. W tej warstwie sporadycznie występują gezy i piaski glaukonitowe. Nad nimi występują osady trzeciorzędowe (oligocen i miocen). Wyżej znajdują się osady czwartorzędowe z lodowaceń: Sanu, Wisły i Odry[11].

Hydrologia

Przez Wiczlino przepływa rzeka Kacza - najdłuższa rzeka Gdyni. Zaczyna swój bieg w okolicach osady Czarna Góra. Jednym z dopływów Kaczej jest Potok Wiczliński, który ma swoje źródła w zachodniej części Wiczlina, jednak przez większą cześć roku stoi suchy, prowadzi wody głównie w czasie wiosennych roztopów i po intensywnych opadach[12][13].

Zobacz też

Przypisy

  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 145633.
  2. Archiwum Map Zachodniej Polski [online], mapy.amzp.pl [dostęp 2024-09-18].
  3. Dz. U. z 1972 r. Nr 50, poz. 325
  4. Mapy województwa pomorskiego w drugiej połowie XVI w. : rozmieszczenie własności ziemskiej, sieć parafialna / Marian Biskup, Andrzej Tomczak. Toruń 1955, s. 90.
  5. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XIV - wynik wyszukiwania - DIR [online], dir.icm.edu.pl, s. 75 [dostęp 2025-04-27].
  6. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XIV - wynik wyszukiwania - DIR [online], dir.icm.edu.pl, s. 67 [dostęp 2025-04-27].
  7. Adressbuch aller Länder der Erde, der Kaufleute, Fabrikanten, Gewerbetreibenden, Gutsbesitzer etc, Leuchs, 1913, s. 110 [dostęp 2025-04-27] (niem.).
  8. Szkoła Podstawowa nr 37 w Gdyni [online] [dostęp 2020-12-03] (pol.).
  9. XVII LO w Gdyni [online], XVII LO w Gdyni [dostęp 2020-12-03] (pol.).
  10. Najdłuższe ulice w Trójmieście. Rekordzistka ma 11,6 km. 2018-12-25. [dostęp 2018-12-26].
  11. Objaśnienia do mapy geośrodowiskowej Polski 1:50000 arkusz Żukowo (26), Państwowy Instytut Geologiczny, 2009, s. 7-10 [dostęp 2024-10-27] (pol.).
  12. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gdyni, Urząd Miasta Gdyni, 26 sierpnia 2015, s. 39-40 [dostęp 2024-10-27] (pol.).
  13. Objaśnienia do mapy geośrodowiskowej Polski 1:50000 arkusz Żukowo (26), Państwowy Instytut Geologiczny, 2009, s. 22 [dostęp 2024-10-27] (pol.).