Król

Zobacz też: inne znaczenia.

Król (łac. rex) – tytuł osoby sprawującej najwyższą władzę w państwie o ustroju monarchicznym; władca przeważnie koronowany w specjalnym obrzędzie; najpowszechniej występujący tytuł monarszy. Słowo „król” w języku polskim i innych językach pochodzi od imienia Karola Wielkiego^[1], np. czeski král, litewski karalius, rosyjski король.

Z czasem nadanie tytułu królewskiego chrześcijańskiemu władcy połączono z namaszczeniem przez papieża lub arcybiskupa. Insygnia królewskie to korona, berło, jabłko królewskie^[1]. Obecnie królowie państw europejskich pełnią zwykle funkcje reprezentacyjne i są jedynie symbolem wieloletnich tradycji państwowych, jak np. w Wielkiej Brytanii lub Szwecji^[2]. W niektórych państwach europejskich królowie ograniczają się do funkcji reprezentacyjnych, pomimo iż posiadają liczne prerogatywy, umożliwiające im sprawowanie realnej władzy nad państwem^[3], jak np. w Danii. W krajach pozaeuropejskich król posiada znacznie większą władzę (np. Maroko^[4][5][6], Jordania^[6], Tajlandia^[7]). W niektórych państwach sprawuje władzę absolutną, np. w Arabii Saudyjskiej^[8][9].

Pierwszym królem Polski był Bolesław I Chrobry ukoronowany w 1025 roku. W literaturze nie wyklucza się symbolicznego aktu włożenia korony na głowę Bolesława przez cesarza Ottona III w 1000 roku – jednak odrzuca się tradycję o koronacji Chrobrego dokonanej przez Ottona III^[10]. Ostatnim koronowanym władcą Polski był car Mikołaj I^[11]. Ostatnim tytularnym królem Polski był Mikołaj II^[12][13].

Tytułu króla używano też w odniesieniu do niektórych kapłanów (Rex Nemorensis^[14], rex sacrorum^[15]).

 Osobny artykuł: Lista istniejących monarchii.

Zobacz w Wikiźródłach hasło Król w Encyklopedii staropolskiej

Zobacz kolekcję cytatów o królu w Wikicytatach

Zobacz hasło król w Wikisłowniku

• Król małżonek