PL EN DE FR ES IT PT RU JA ZH NL UK TR KO CS SV AR VI FA ID HU RO NO FI

Jan Porcellis

Jan Porcellis
Data i miejsce urodzenia

ok. 1584
Gandawa

Data i miejsce śmierci

29 stycznia 1632
Zoeterwoude

Dziedzina sztuki

malarstwo

Epoka

barok

Knownlyx encyclopedia image
Holenderskie statki podczas sztormu, ok. 1620, National Maritime Museum
Knownlyx encyclopedia image
Pejzaż morski, ok. 1630, Ermitaż

Jan Porcellis (ur. ok. 1584 w Gandawie, zm. 29 stycznia 1632 w Zoeterwoude) – holenderski malarz pochodzenia flamandzkiego, uważany za jednego z najwybitniejszych marynistów początku XVII wieku[1].

Urodził się rodzinie pochodzącej z Flandrii, która wyemigrowała do północnej Holandii z powodu prześladowań hiszpańskich w 1585 roku. Karierę artystyczną rozpoczął prawdopodobnie jako grafik u grawera z Rotterdamu Jana van Doetechuma (zm. 1630), który publikował mapy, ilustracje do książek i ryciny statków. Według holenderskiego historiografa sztuki Arnolda Houbrakena nauczycielem malarza był Hendrick Cornelisz Vroom, jednak ta informacja, podobnie jak wiele faktów z jego życia, nie znalazła potwierdzenia w dokumentach historycznych.

Porcellis uzyskał tytuł mistrzowski gildii św. Łukasza w Antwerpii. Wiele podróżował, wzmiankowano go m.in. w Haarlemie, Amsterdamie, Londynie i Zoeterwoude. Malował wyłącznie mariny, odznaczające się subtelną, niemal monochromatyczną kolorystyką. W odróżnieniu od Vrooma prace Porcellisa nie mają charakteru narracyjnego, lecz są raczej morskimi impresjami. Charakteryzują je poetycki nastrój oraz bogate efekty świetlne i atmosferyczne.

Malarz miał licznych uczniów, najbardziej znani to Simon de Vlieger, Willem van Diest, Hendrick van Anthonissen i Hans Goderis. Syn artysty Julius Porcellis (ok. 1609-1645) także był malarzem marynistą, jednak nie osiągnął poziomu ojca.

Liczne prace artysty rozproszone są w muzeach i galeriach europejskich. Największy zbiór jego obrazów posiada National Maritime Museum w Greenwich[2]. W zbiorach Muzeum Narodowe w Warszawie znajduje się sygnowany obraz Porcellisa z 1629 roku Krajobraz morski[3].

Wybrane prace

  • Marina, Amsterdam,
  • Wzburzone morze, Berlin,
  • Burza u wybrzeża, 1631, Londyn,
  • Wzburzone morze, Budapeszt.

Przypisy

  1. Ian. Chilvers: Oksfordzki leksykon sztuki. Warszawa: Arkady, 2002, s. 525. ISBN 83-213-4157-8.
  2. Jan Porcellis w National Maritime Museum. [dostęp 2010-09-20]. (ang.).
  3. Andrzej Chudzikowski [red.]: Krajobraz holenderski XVII wieku. Warszawa: Muzeum Narodowe, 1958, s. 73.

Bibliografia

  • Robert Genaille (red.), Słownik malarstwa holenderskiego i flamandzkiego, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1975, s. 155.
  • Leksykon malarstwa od A do Z. Warszawa: Muza S.A., 1996, s. 574. ISBN 83-7079-621-4.

Linki zewnętrzne