Edward Sabine

Edward Sabine
	; Edward Sabine (1950)
Data i miejsce urodzenia	14 października 1788 ; Dublin
Data i miejsce śmierci	26 czerwca 1883 ; East Sheen
Zawód, zajęcie	astronom
	Odznaczenia
	;
	Multimedia w Wikimedia Commons

Sir Edward Sabine (ur. 14 października 1788 w Dublinie, zm. 26 czerwca 1883 w East Sheen hrabstwo Surrey) – angielski astronom i geodeta, z zawodu oficer, który zasłynął dzięki doświadczeniom dotyczącym kształtu Ziemi oraz badaniom ziemskiego pola magnetycznego^[1]. Laureat Medalu Copleya. W 1857 odznaczony Pour le Mérite za Naukę i Sztukę^[2].

Pracował nad wyznaczeniem długości wahadła sekundowego w różnych miejscach na Ziemi oraz nad magnetyzmem ziemskim. Astronom nadzorował powstawanie obserwatoriów magnetycznych na całym świecie. W 1852 odkrył, że okresowe zmiany plam słonecznych zbiegają się z pewnymi zmianami zaburzeń magnetycznych na Ziemi i wykazał związek pomiędzy tymi zjawiskami. Pojawiają się w mniej więcej dziesięcioletnim cyklu (dziś określamy ten cykl dokładniej jako jedenastoletni)^[3].

Nazwiskiem Sabine’a nazwano jeden z kraterów księżycowych (krater księżycowy Sabine(inne języki))^[4].

Przypisy

↑ Praca zbiorowa: Encyklopedia Britannica. Poznań: Wydawnictwo KURPISZ S.A., 2006, s. 117. ISBN 978-83-6056-325-0.
↑ Sir Edward Sabine. orden-pourlemerite.de. [dostęp 2025-04-21]. (niem.).
↑ Tajemnice Wszechświata. Jak odkrywaliśmy kosmos. Paul Murdin. Warszawa: Albatros, 2010, s. 93. ISBN 978-83-7659-067-7.
↑ Sabine (Moon) [online], Gazetteer of Planetary Nomenclature, International Astronomical Union (IAU) Working Group for Planetary System Nomenclature (WGPSN) [dostęp 2025-11-26] (ang.).

Bibliografia

Ilustrowana Encyklopedia Trzaski, Everta i Michalskiego

[1] Praca zbiorowa: Encyklopedia Britannica. Poznań: Wydawnictwo KURPISZ S.A., 2006, s. 117. ISBN 978-83-6056-325-0.

[2] Sir Edward Sabine. orden-pourlemerite.de. [dostęp 2025-04-21]. (niem.).

[3] Tajemnice Wszechświata. Jak odkrywaliśmy kosmos. Paul Murdin. Warszawa: Albatros, 2010, s. 93. ISBN 978-83-7659-067-7.

[4] Sabine (Moon) [online], Gazetteer of Planetary Nomenclature, International Astronomical Union (IAU) Working Group for Planetary System Nomenclature (WGPSN) [dostęp 2025-11-26] (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

lata 20.	1826: J. Ivory, J. Dalton 1827: F.G.W. Struve, H. Davy 1828: J.F. Encke, W.H. Wollaston 1829: Ch. Bell, E. Mitscherlich
lata 30.	1830: A.J. Balard, D. Brewster 1831–1832: nie przyznano 1833: A.P. de Candolle, J. Herschel 1834: Ch. Lyell, J.W. Lubbock 1835: M. Faraday, W.R. Hamilton 1836: G. Newport, J. Herschel 1837: W. Whewell 1838: W.F. Talbot, Th. Graham 1839: J. Ivory, M. Barry
lata 40.	1840: Ch. Wheatstone, J. Herschel 1841: E. Hodgkinson, R. Kane 1842: J.F. Daniell, W. Bowman 1843: Ch. Wheatstone, J.D. Forbes 1844: G. Boole, Th. Andrews 1845: G.B. Airy, Th.S. Beck 1846: M. Faraday, R. Owen 1847: G. Fownes, W.R. Grove 1848: Ch.J. Hargreave, Th. Galloway 1849: E. Sabine, G. Mantell
lata 50.	1850: B. Brodie, Th. Graham 1851: W. Parsons, G. Newport 1852: J.P. Joule, Th.H. Huxley 1853: Ch. Darwin, J. Tyndall 1854: A.W. von Hofmann, J.D. Hooker 1855: J.O. Westwood, J.R. Hind 1856: J. Richardson, W. Thomson (Lord Kelvin) 1857: E. Frankland, J. Lindley 1858: A. Hancock, W. Lassell 1859: A. Cayley, G. Bentham
lata 60.	1860: A.V. Waller, W. Fairbairn 1861: J.J. Sylvester, W.B. Carpenter 1862: A.W. Williamson, J.T.R. Robinson 1863: J.P. Gassiot, M.J. Berkeley 1864: J.A.L. Clarke, W. De La Rue 1865: A. Smith, J. Prestwich 1866: W. Huggins, W.K. Parker 1867: J.B. Lawes, J.H. Gilbert, W.E. Logan 1868: A.R. Wallace, G. Salmon 1869: A. Matthiessen, Th. Maclear
lata 70.	1870: Th. Davidson, W.H. Miller 1871: G. Busk, J. Stenhouse 1872: H.J. Carter, Th. Anderson 1873: G.J. Allman, H.E. Roscoe 1874: H.C. Sorby, W.C. Williamson 1875: Th. Oldham, W. Crookes 1876: Ch.W. Thomson, W. Froude 1877: F.A. Abel, O. Heer 1878: A.C.L.G Günther, J.A. Broun 1879: A.C. Ramsay, W.H. Perkin
lata 80.	1880: A. Noble, J. Lister 1881: J.H. Jellett, F.M. Balfour 1882: J.W. Strutt (Lord Rayleigh), W.H. Flower 1883: Th.A. Hirst, J.S. Burdon-Sanderson 1884: G. Darwin, D. Oliver 1885: D.E. Hughes, R. Lankester 1886: P.G. Tait, F. Galton 1887: A.R. Clarke, H.N. Moseley 1888: O. Reynolds, F. von Mueller 1889: Th.E. Thorpe, W.H. Gaskell
lata 90.	1890: J. Hopkinson, D. Ferrier 1891: A.W. Rucker, Ch. Lapworth 1892: Ch. Pritchard, J.N. Langley 1893: H.M. Ward, A. Schuster 1894: J.J. Thomson, V. Horsley 1895: J. Murray, J.A. Ewing 1896: A. Geikie, Ch.V. Boys 1897: R. Strachey, A. Forsyth 1898: J. Kerr, W. Gardiner 1899: W.C. McIntosh, G.F. Fitzgerald
rok 1900	A. Newton, P.A. MacMahon