August Kubizek
August Kubizek (1907) | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Zawód, zajęcie | |
| Narodowość | |
| Partia | |
| Rodzice |
Michael Kubizek, |
August Friedrich Kubizek (pseudonim Gustl; ur. 3 sierpnia 1888 w Linzu, zm. 23 października 1956 w Eferdingu) – austriacki dyrygent pochodzenia czeskiego, przyjaciel Adolfa Hitlera z okresu młodości.
Życiorys
August Kubizek urodził się 3 sierpnia 1888 roku w austriackim mieście Linz (wówczas leżącego w Austro-Węgrzech), w rodzinie o pochodzeniu czesko-sudecko-niemieckim. Był jedynym żyjącym dzieckiem tapicera Michaela Kubíčka i Marii Panholzer-Bláhovej, jego trzy siostry zmarły w wieku niemowlęcym. Został ochrzczony na katolika. Po ukończeniu szkoły podstawowej pomagał ojcu w pracy.
Adolfa Hitlera spotkał po raz pierwszy w dniu Wszystkich Świętych w „teatrze” (Landesbühne) w Linzu w 1904 roku. Szybko stali się najbliższymi przyjaciółmi i regularnie uczęszczali razem na opery. Obaj uwielbiali twórczość takich kompozytorów jak Richard Wagner, Gustav Mahler i Felix Mendelssohn-Bartholdy[1][2][3][4]. Kubizek miał pierwotnie iść w ślady ojca i zostać tapicerem, ale skrycie marzył o zastaniu dyrygentem, do czego bardzo zachęcał go Hitler. Poświęcał więc coraz więcej czasu na ukończenie wszystkich dostępnych mu kursów muzycznych w Linzu, jednak aby osiągnąć swój cel, potrzebował wyższego wykształcenia, które było możliwe jedynie w Wiedniu. To właśnie 18-letni Hitler miał pod koniec 1907 roku przekonać ojca Kubizka, aby ten pozwolił synowi wyjechać do stolicy Austrii. Jak sam Kubizek twierdził, to na zawsze zmieniło jego życie[4].
W lutym 1908 roku Kubizek i Hitler zamieszkali razem w wynajętym mieszkaniu przy Stumpergasse 31 w Wiedniu, gdy obaj starali się o przyjęcie na studia. Kubizek został przyjęty na Wiedeński Uniwersytet Muzyki i Sztuk Scenicznych. Hitler za to podszedł do egzaminu wstępnego na Wiedeńską Akademie Sztuk Pięknych już w październiku 1907 roku, ale poniósł porażkę, co przez pewien czas ukrywał przed swoim przyjacielem, gdy w końcu mu się przyznał, miał w złości powiedzieć:
Nie przyjęli mnie, wyrzucili, jestem wykluczony (...) Akademia to same stare zakute łby, biurokraci bez krzty zrozumienia, głupawe urzędnicze kreatury! Wysadzić w powietrze całą tę akademię!
W październiku 1908 roku, gdy Kubizek przebywał u swojej rodziny w Linzu, Hitler podjął drugą próbę dostania się do Wiedeńskiej Akademii Sztuk Pięknych, ale zakończyła się ona kolejnym niepowodzeniem. Gdy Kubizek wrócił do Wiednia w listopadzie tego samego roku, zastał mieszkanie puste. Hitler zerwał kontakt z przyjacielem i przez kolejne lata błąkał się bez celu po Wiedniu, o czym sam Kubizek nie wiedział.
Kubizek ukończył studia w 1912 roku i został zatrudniony jako dyrygent w mieście Marburg (dziś Maribor w Słowenii). Jego dalszą karierę pokrzyżował wybuch I wojny światowej. Przed wyjazdem na front ożenił się ze skrzypaczką Anną Funke, z którą miał trzech synów: Augustina, Karla i Rudolfa. W czasie wojny służył w rezerwie armii austro-węgierskiej. W 1915 roku został ranny na froncie wschodnim w Eperjes i przewieziony do szpitala w Budapeszcie. Po miesiącach rekonwalescencji Kubizek powrócił na front i rozpoczął służbę w korpusie zmotoryzowanym w Wiedniu. Po wojnie Kubizek przyjął posadę urzędnika w radzie miejskiej Eferding, traktując muzykę jedynie jako hobby[3].
Około 1920 roku Kubizek przeczytał o Hitlerze w gazecie Münchner Illustrierte. Od tej pory zaczął śledzić karierę polityczną swojego dawnego przyjaciela, choć nie próbował się z nim skontaktować. W 1933 roku Kubizek wysłał Hitlerowi pocztówkę z gratulacjami z okazji nominacji na kanclerza Niemiec. Pół roku później Kubicek otrzymał odpowiedź, w której Hitler napisał, że chętnie odnowi przyjaźń[6].
Po aneksji Austrii, już jako Führer Rzeszy, w kwietniu 1938 roku Hitler odwiedził Linz. 30 lat po zerwaniu kontaktu z Kubizkiem, obaj spotkali się w hotelu Weinzinger i rozmawiali przez ponad godzinę. Hitler zaproponował swojemu staremu przyjacielowi prominentne stanowisko w orkiestrze, ale Kubizek odmówił. W 1939 roku Hitler zaprosił Kubizka na Festiwal w Bayreuth jako swojego osobistego gościa[7].
Od 1938 roku Kubizek pisał broszury dla partii nazistowskiej o swojej przyjaźni z przywódcą III Rzeszy z młodzieńczych lat[8].
Kubizek i Hitler ostatni raz spotkali się 23 lipca 1940 roku. Gdy losy wojny zaczęły obracać się przeciwko Hitlerowi, Kubizek, który wcześniej nie bardzo interesował się polityką, w 1942 roku został członkiem NSDAP, w geście lojalności wobec starego przyjaciela[3].
W 1945 roku Kubizek zebrał kolekcję pocztówek i innych pamiątek, które Hitler wysyłał mu w młodości i starannie ukrył je w piwnicy swojego domu w Eferding. Wkrótce został aresztowany przez Amerykanów i przetrzymywany w obozie w Glasenbach, gdzie był przesłuchiwany. Wyszedł na wolność w 1947 roku. W 1951 roku opublikował książkę Adolf Hitler, mein Jugendfreund („Adolf Hitler. Mój przyjaciel z młodości”). W 1956 roku Kubizek został mianowany pierwszym honorowym członkiem Towarzystwa Muzycznego Eferdingu[3]. Zmarł 23 października 1956 roku w wieku 68 lat. Został pochowany w Eferdingu.
Przypisy
- ↑ Kershaw 2008 ↓, s. 37.
- ↑ Taufen - Duplikate 1888 - 106/1888 Linz - St. Matthias (St. Mathias) Oberösterreich: Rk. Diözese Linz Österreich Matricula Online. data.matricula-online.eu. [dostęp 2020-05-25]. (niem.).
- ↑ a b c d August Kubizek: Adolf Hitler, mein Jugendfreund. Graz: L. Stocker, 2002. ISBN 3-7020-0971-X. OCLC 52318030. (niem.).
- ↑ a b Trauungen - Duplikate 1887 - 207/1887 Linz - St. Matthias (St. Mathias) Oberösterreich: Rk. Diözese Linz Österreich Matricula Online. data.matricula-online.eu. [dostęp 2020-05-25]. (niem.).
- ↑ Ullrich 2015 ↓, s. 54.
- ↑ Shirer 1960 ↓, s. 14.
- ↑ Payne 1973 ↓, s. 45.
- ↑ Brigitte Hamann: Hitlers Wien, Lehrjahre eines Diktators. Wiedeń: Molden Verlag, 1996. ISBN 978-3-222-15092-0. OCLC 1369661084. (niem.).
Bibliografia
- Ian Kershaw: Hitler. Paryż: Flammarion, 2008, seria: Grandes Biographies. ISBN 978-2-08-125042-0. OCLC 718374335. (fr.).
- William L. Shirer: The Rise and Fall of the Third Reich. Nowy Jork: Simon & Schuster, 1960. ISBN 978-0-671-62420-0. LCCN 81001072. OCLC 7282886. (ang.).
- Robert Payne: The Life and Death of Adolf Hitler. Nowy Jork: Praeger, 1973. ISBN 978-1566198400. LCCN 72092891. OCLC 32615239. (ang.).
- Volker Ullrich: Hitler. Narodziny zła 1889-1939. Warszawa: Prószyński Media, 2015, s. 1023. ISBN 978-83-7961-190-4. OCLC 1414576699. (pol.).
Linki zewnętrzne
- The Young Hitler I Knew, Archive.org (ang.)